Het gaat om compost, de tuin is bijzaak

Bij de traditionele manier van compost maken (koude methode) kan het wel een jaar duren voordat je resultaat heb. De snelle methode is de (warme) Berkley methode. In 18 dagen een kuub compost. Groot voordeel van deze methode is dat het onkruid, ziektekiemen en insecten elimineert. Maar deze aanpak vraagt meer aandacht en een juiste samenstelling.

Om in de composthoop de juiste temperatuur te krijgen van ca. 60 graden is een minimale omvang van 1 kuub nodig. Gebruik hiervoor een bak van 1x1x1 meter of een hoop van 1,5 meter hoog.

Wat gaat er in:

1/3 koolstof materiaal: meestal droog 'bruin' tuinafval; zaagsel, karton, gedroogde bladeren, stro, takken en andere houtachtige of vezelige materialen. Belangrijk is dat de stukken niet te groot zijn. Daaom de takken bij voorkeur hakselen.

1/3 stikstof materaal, meestal vochtig, 'groen' afval: groen tuinafval, gras, groente en fruit afval.

1/3 mest van dieren

Hiermee haal je een verhouding van C : N (koolstof : stikstof) van ongeveer 25-30 : 1 Deze verhouding zorgt ervoor dat de bacterie die de compostering moet verzorgen zich voortplant en vermenigvuldigd. Tevens blijft bij deze verhouding de omvang van de composthoop hetzelfde en zal niet zoals bij de koude methode slinken. Een lage verhouding geeft door het hoge stikstofgehalte een snel rottingsproces. Een hoge verhouding heeft een traag rottingsproces.

Hieronder een indicatielijst met  C: N verhoudingen:

Bruin afval = hoog koolstofgehalte C: N Groen afval = hoog stikstofgehalte C: N
Houtsnippers 400:1 Tuinafval 30:1
Karton, versnipperd 350:1 Onkruid 30:1
Zaagsel 325:1 Groen hout 25:1
Krant, versnipperd 175:1 Hooi 25:1
Dennennaalden 80:1 Plantaardig afval 25:1
Stro 75:1 Klaver 23:1
Takken 60:1 Koffieprut 20:1
Fruitafval 35:1 Voedsel afval 20:1
Schelpen 35:1 Grasresten 20:1
Houtas 25:1 Zeewier 19:1
Paardenmest 18:1
Koeienmest 16:1
Kippenmest 12:1
Vis 07:1
Urine 01:1
 

Als je alles hebt verzameld hebt, kan het proces beginnen. Zorg ervoor dat er diversiteit in het materiaal is. Niet alleen houtsnippers of bladeren als bruin materiaal. Zorg voor verschillende planten, bladeren, takken etc. Hoe meer ingrediënten hoe beter. En alles wat ooit heeft geleefd kun je verwerken. Ook textiel, wol, botten of leer.

Dag 1: Bouw de hoop op in lagen bruin materiaal, groen materiaal en mest. Besproei tijdens de bouw de hoop met water. De grote truc is om midden in de berg een dood dier te stoppen om de boel te activeren.  Het is voldoende als het water onder de hoop begint uit begint te druipen.

Dag 4: Nu de hoop omkeren. Wat buiten is, komt binnen. Wat binnen is aan de buitenkant. Controleer het vocht gehalte. Als je een handvol compost neemt en uitknijpt en je hand is goed vochtig, dan is het goed.  Als het druipt is het te nat. Leg dan stokken onder de berg zodat het water kan wegstromen. Of een pijp met gaten in de berg steken. Als het te droog is, bewateren.

Dag 6 en Dag 8: Draai de hoop op deze dag nogmaals om. De hoop bereikt zijn maximale temperatuur. Als je je arm in de hoop steekt en het is geen 50 graden, dan is het niet heet genoeg. Gebruik zonodig een oven thermometer om te controleren of de hoop 55 tot 65 graden is. Als de hoop te koud is, bij het omdraaien mest toevoegen. Als de hoop te heet is, en de berg slinkt, dan zaagsel of houtsnippers toevoegen.

Dag 10, 12, 14, 16: Blijf de hoop omdraaien.

Dag 18: Je hebt 1000 liter warme, donkerbruine, lekker ruikende aarde waar je niets meer in herkent van wat er in heeft gezeten.

Aandachtspunten:

  • Heb je geen dood dier ter beschikking, gebruik dan oude compost om de hoop te activeren. Of verse onkruid of urine.
  • Vraag bij de viskraam het visafval. Zij gooien dit normaal weg.
  • Andere stimulators voor de hoop zijn melasse (helaas in Nederland lastig te krijgen in groot verpakking) of een emmer wormenjuice uit de wormenbak of bloed of bonenstof (phosical) of steenstof.
  • Zet de hoop niet in de volle zon. Bescherm het met karton of zeil tegen zon en regen om uitdroging en te veel vocht te voorkomen. Bij koud weer ook de hoop beschermen tegen afkoeling. Het oppervlak zal koud worden, de kern blijft warm.
  • Maak 2 bakken; één voor vullen, de ander voor het omdraaien. Of bij een losse hoop, zorg voor een ruimte van minimaal 1,5 x 1,5 meter.
  • Maak van dik gaas (lengte 4 meter, hoogte 1,5 m, gaten van ca. 5x7cm) een circel met overlap van ca. 30 cm om een hoop te maken. Om te keren maak je het gaas los en plaats je deze naast de hoop.

Succes!

Bron: Geoff Lawton PDC, Deep Green Permaculture